Skocz do zawartości
  • Akt Współczesny


    admin

    Gustav Klimt, Węże wodne II, 1904

    weze_wodne.jpg.5354aa7fe4100b94969366b04f5ec163.jpgPierwszy krok w nieodkryty świat brzydoty zrobił Matisse. Pokazany na Salonie Niezależnych Akt niebieski i zaszokował wiele osób. To ten artysta wprowadził sztukę na nieznany dotąd ląd nowoczesności. Dążył do odkrycia najgłębszej natury rzeczy i tworzenia dzieł o pełnej równowadze, czystości i spokoju.

    W rzeczywistości dzieło to jest wizerunkiem rzeźby, nad którą pracował. Krytycy widzieli podobieństwo do obrazu Nevermore Gauguina z powodu nasyconego koloru i wyraźnego konturu, jaki obydwaj malarze stosowali. Wszystko dało efekt prostoty, inspirowanej prymitywną sztuką ludową.

     

     

     

     

    Henri Matisse, Niebieski akt, 1907

    Ciekawym obrazem tego artysty jest również dzieło Radośćniebieski.jpg.7aa98a90482fc77336d1faf2558ade15.jpg życia, na który wyraźny wpływ miały Wielkie kąpiące się Cezanne'a. Jednak dzieło spotkało się z niezrozumieniem. Przedstawione zostały na nim akty o geometrycznych kształtach, w rozmaitych pozach, na tle pejzażu, z wyraźną dominacją czerwonego, żółtego i pomarańczowego odcienia. W tle można dostrzec tańczące postacie, które tworzą krąg.

    Ma się wrażenie, że kompozycja niemal pulsuje własnym rytmem. Niektórzy zlewają się z innymi, część jest mocno wyodrębniona. Obraz nazywany bywał dzikim, poprzez swą abstrakcyjność oraz nierealność kolorów, ruchu i różnorodności kształtów.  

     

     

    Henri Matisse, Radość życia, 1905

    radosc_zycia.jpg.9f8a33e2dab2a887ea8118e40a4ae372.jpgAkt należał do ulubionych motywów malarza. Nieustannie studiowane proporcje ciał podlegały licznym przemianom i udziwnieniom. Ciekawe jest to, że malarz sowje ostatnie akty wycinał z papieru, odwzorowując ich abstrakcyjne kształty w formie niemal ornamentów o własnym, niepowtarzalnym rytmie. Tak naprawdę to dwa powyższe dzieła otwierają epokę modernizmu.

    Zakres pojęcia sztuki nowoczesnej wiąże się z nowymi koncepcjami zwracającymi się ku pogłębieniu refleksji nad językiem sztuki, artystycznemu eksperymentowi, stosowaniu nowych technik i materiałów, wiarą w głębokie związki kultury i techniki, a przede wszystkim z ideą postępu.

     

     

    Pablo Picasso, Panny z Awinionu, 1907

    Znanym na cały świat malarzem jest bez wątpienia panny.jpg.be6b3b94e029fd6a236bdbf843d269fa.jpgPablo Picasso, który stworzył własny akt Panien z Awinionu, uznane za krytyków za obraz w pełni modernistyczny. Jest to przykład kompozycji, która jest nieoczywista w formie i w znaczeniu. Artysta przygotowywał się przed przystąpieniem do tego dzieła, ponieważ w jego teczkach widniały liczne szkice i rysunki przygotowawcze. Badania wskazują, że obraz był wielokrotnie przemalowywany. Pierwotnie znajdowali się tam również dwaj mężczyźni. Z pewnością jest to zupełnie nowe dzieło, dotąd nieznane nikomu. Picasso nie uniknął zniesmaczenia i oburzenia wśród publiczności. Twierdzono nawet, że tym obrazem artysta chciał ośmieszyć nowoczesny ruch w sztuce. Pierwotnie dzieło nosiło tytuł Burdel w Awinion, który dość szybko został zmieniony wbrew woli malarza. Pomimo wizerunków prostytutek najbardziej oburzała forma obrazu, w jakiej zostały przedstawione. Obraz ma cechy typowe dla kubizmu. Sylwetki pięciu kobiet są zgeometryzowane, a ich twarze przypominają afrykańskie maski. Ten ostatni akcent jest wynikiem fascynacji odkrywaną wówczas sztuką prymitywną. Prostytucja, jakkolwiek była zjawiskiem powszechnym i po cichu akceptowanym, stanowiła temat tabu i była wyłączona poza nawias oficjalnego dyskursu towarzyskiego.

    Sceny z domów publicznych weszły niemal do kanonu tematów malarskich. Żadna z panien nie ma w sobie nic urokliwego, zmysłowego i erotycznego, wręcz przeciwnie postacie budzą przerażenie poprzez swój groźny wygląd. Każda wygląda odmiennie poprzez zastosowanie dość brutalnego geometrycznego eksperymentowi. Stało się tak po raz pierwszy w historii aktu, że ciało ludzkie zostało tak mocno odczłowieczone.

    Współczesna replika Fontanny

    fontanna.jpg.b8950966d062ffa0c3b3d96bddb6e50b.jpgBezpośrednim spadkobiercą Picassa jest Marcel Duchamp znany przede wszystkim jako dadaista i twórca ready-made. Cechowała go dowolność wyrazu artystycznego, zerwanie z wszelką tradycją i swoboda twórcza odrzucająca istniejące kanony.

    Dadaiści posługiwali się absurdem, zabawą, dowcipem. Duchamp w swoich ready-made posługiwał się zwykłymi przedmiotami i tworzył z nich wymykające się tradycyjnym klasyfikacjom dzieła sztuki.

     

    Marcel Duchamp, Akt schodzący po schodach nr 2, 1912

    Na początku swojej artystycznej drogi artysta zajmował się kubizmem i futuryzmem. To od ich dążeń dokonał rewolucyjnego przełomu w sztuce XX wieku. Poszukiwał tych samym form i kształtów geometrycznych wobec przedmiotów i obiektów co Cezanne i wcześniejsi artyści. Jednym z jego ciekawszych dzieł jest Akt schodzący po schodach nr 2, będący kubistyczną wizją ruchu. Regularne, geometryczne lub nawet mechaniczne formy, wywiedzione są z analizy kształtów ludzkiego ciała. Tworzą powtórzoną sekwencję, dającą efekt ruchu, dynamiki i rytmu. Dzieło jest utrzymane w ograniczonej palecie barw, dominuje złoty, brąz i czerń. Przez kubistyczny styl nie ma się pewności czy naprawdę ma się do czynienia z aktem. Rozbita sylwetka ludzka jest czytelna bardziej w sposób abstrakcyjny niż realistyczny. Akt został odrzucony z powodu zbyt literackiego tytułu oraz, że przedstawiono nagą postać na schodach, co nie powinno mieć miejsca, gdyż akt powinien być szanowany. Dzieło doczekało się on nawet rysunkowych karykatur.

     

    Raymond Duchamp-Villon, Koń, 1914

    Krytyka Duchampa i niezrozumienie jego intencji okazało kon.jpg.aa32e44912f72d46e11c7cea64d3af8e.jpgsię przełomem w jego twórczości. Odszedł on od malarstwa i skupił się wyłącznie na ready-mades. Były to z pewnością rewolucyjne dzieła, które przyniosły mu sławę i uznanie. Wspólnie z Man Rayem stali się prekursorami ruchu dadaistycznego w Stanach Zjednoczonych.

    Dadaiści w reakcji na I wojnę światową i nacjonalizm za pośrednictwem teatru, fotografii oraz rzeźby występowali przeciwko burżuazyjnej moralności i konserwatyzmowi. Byli pierwszymi anarchistami w sztuce i zarazem ojcami surrealizmu. W dość przewrotny, prowokacyjny sposób, przekroczyły wszelkie granice  istniejące w sztuce.

    Duchampa traktowano jako prowokatora, podważającego tradycyjne wyobrażenie o tym, czym może być dzieło sztuki pozbawiając je powagi i konserwatywnego dekorum. Artysta zasłynął jeszcze z jednej, ciekawej pracy Dotknij proszę, wykonanej na wystawę surrealistów w 1947 roku. Razem z Enrikiem Donatim przygotował aż 999 pojedynczych sztucznych, gumowych piersi kobiecych, które znalazły się na okładce katalogu wystawy. Gra z tradycją aktu w sztuce pozwoliła odbiorcom dotknąć obiektu pożądania, który przez wieki mogli jedynie podziwiać z daleka.

    Kolejnym ciekawym przykładem artysty kubizmu jest Ferdnand Leger. Artysta w czasie I wojny światowej służył w armii francuskiej na froncie, gdzie został zraniony w głowę, a przebyte doświadczenia wywarły silny wpływ na jego sztukę. Zapragnął tworzenia w języku brutalnej rzeczywistości. Jego powojenna twórczość bywa nazywana okresem mechanicznym, gdyż formy, a nawet postacie ludzkie ujęte w jego obrazach przywodzą na myśl maszyny. W taki sposób ujął również Trzy kobiece akty. Składają się one z cylindrycznych, geometrycznych elementów niczym przedmioty z metalowych stali. Ich kształty monumentalne przeplatają się z konwencjonalistycznymi detalami. Jedna postać trzyma w ręku filiżankę, na kolanach ma rozłożoną książkę, obok drugiej widać czarnego kota. Malarza wyraźnie fascynowały nowoczesne techniki artystyczne. Trzy kobiety Legera nie są formami abstrakcyjnymi, dzieło bez wątpienia można zaliczyć do malarstwa figuralnego. Artysta dziś zaliczany jest do mistrzów awangardy, a jego postrzeganie sztuki jako czegoś, co każdy powinien zrozumieć stało się inspiracją dla innych malarzy pop-artu oraz realizmu socjalistycznego.

     

    Fernand Leger, Trzy kobiety, 1921-1922

    3_kobiety.jpg.c1790a4db167aaf999b83b045600fcdf.jpgKobiece ciało było jeszcze dla jednego twórcy XX wieku właściwie jedynym tematem malarskim. Amedeo Modigliani zafascynowany był renesansem, pomimo, że należał do tego samego kręgu artystycznego co Picasso, nie interesowały go awangardowe, rewolucyjne ruchy w sztuce oraz przełomy jakich odkrywali kubiści, futuryści oraz dadaiści. Stworzył on własny, współczesny styl i do końca pozostał mu wierny.

    Stał się prawdziwym królem bohemy i dekadencji. Uzależnienie od alkoholu, narkotyków, gruźlica spowodowały, że mówiono o nim jako o artyście tragicznym.

    Zmarł w wieku 35 lat. Pozostał po nim oryginalny styl widoczny na portretach i aktach. Nieodmiennie eleganckie, smukłe proporcje ciał, uproszczone, linearne rysy twarzy, duże oczy modelek wzorowane na maskach afrykańskich, ciepłe i nasycone kolory, wyczuwalny erotyzm okazały się ponadczasową wartością.

    Amedeo Modigliani, Leżący akt, 1917

    lezacy_akt.jpg.c51b0fb721af5e933102489ecb2cb945.jpgCharakterystyczne rysy twarzy były podejmowane we wszystkich dziełach artysty. Inspiracją ku temu miała być nietypowa uroda pewnej poetyki Anny Achmatowej, kochanki Modiglianiego.

    Miała ona tatarskie korzenie, wąską twarz oraz lekko skośne oczy. Dzieła zostały jednak zatrzymane, prawdopodobnie ze zbyt bijącego erotyzmu i z braku obsceniczności. Policja zamknęła wystawę w dniu jej otwarcia. Dziś ich cena na aukcjach wynosi kilkanaście milionów dolarów.

     

     

     

     

    Amedeo Modigliani, Akt leżący na niebieskiej poduszce, 1917

    na_poduszce.jpg.f2c4e1373da80e6bceef8543d9adede0.jpgPostawy artystyczne były w tym okresie bardzo różne, niejednokrotnie zupełnie odmienne. Ten niezwykły i bardzo intensywny czas dla sztuki przerwała I wojna światowa. W tym okresie działał m.in kolejny wielki artysta Gustav Klimt. Scalał on w swoich dziełach symbolizm i secesję. Należał do założyciela ruchu Secesja Wiedeńska. Odniósł wielki sukces i szybko stał się wpływową osobowością w świecie artystycznym.

    W swoim bardzo charakterystycznym stylu podejmował tematy, którymi zajmowali się symboliści, ale realizował je w dekoracyjny, secesyjny sposób. Obraz Danae skupia w sobie wszystkie cechy, którymi artysta zawdzięcza swój sukces. Malarz sięgnął po temat mitologiczny, podejmowany od czasów renesansu, przez co mógł podkreślić wyraźnie erotyczny nastrój. Oprócz nagiej kobiety o nietypowym ułożeniu, uwagę skupiają zdobienia. Wyraźnie widać płatki złota, na mieniącym się bogatym ornamencie, który stanowi kontrast z ciałem modelki. Rude włosy bohaterki, malowane wijącą się kreską również stają się dekoracją dzieła.

    Gustav Klimt, Danae, 1907

    Więcej z mrocznego i niepokojącego nastroju ma inny danae.jpg.8f8d5911c5c6e516b9f514d09cf00c8b.jpgobraz artysty Judyta z głową Holofernesa. Tym razem dzieło nawiązuje do tradycyjnego tematu, który pochodzi z biblii. Często wykorzystywanego w baroku do przedstawień aktu. Klimt ponownie zastosował złoto i w bardzo dużym stopniu elementy dekoracyjne, które nawet przysłaniają głowę Holofernesa trzymaną przez kobietę.  

    Judyta nie jest tu prostą kobietą, a wręcz przedstawiona jest jako bogini. Jej sylwetka podkreślona jest erotyzmem, ubiór podkreśla kobiece kształty, a na szyi pojawia się złota obręcz, która ją wydłuża – ozdoba ta znajduje się tylko w tym przedstawieniu. Ucięta głowa, a w zasadzie ukazany jej skrawek podkreśla tylko, że najistotniejsza na obrazie jest Judyta.

     

    Gustav Klimt, Judyta z głową Holofernesa, 1901

    judyta.jpg.de2ba42061e1e078374081858ce86f3e.jpgWszystkie najważniejsze obrazy, które od końca XIX wieku utorowały drogę przełomowi modernistycznemu to właśnie akty. Dla wielu artystów był to tradycyjny temat akademicki, poprzez który doskonalili swój rysunek oraz kompozycję.

    Nie było konieczne układanie narracji ani opowiadanie historii. Można było przypisać dowolne znaczenie symboliczne tworzonym dziełom. Sztuka w tym okresie jest zaskakująca, ostra, rezygnująca z piękna, świadomie niszcząca naturę.



    Opinie użytkowników

    Rekomendowane komentarze

    Brak komentarzy do wyświetlenia


×
×
  • Dodaj nową pozycję...

Powiadomienie o plikach cookie

Prosimy o zapoznanie sie z Regulaminem {term} oraz Polityką Prywatności Polityka prywatności. Dalsze korzystanie z serwisu jest równoznaczne z ich znajomością oraz wyrażaniem świadomej i dobrowolnej zgody na ich przestrzeganie